دکتر حدیثه اقتداری

سلامت قلب فقط به نداشتن درد در قفسه سینه محدود نمی‌شود. گاهی بالا بودن فشار خون، تپش‌های مکرر، احساس خستگی غیرمعمول یا تنگی نفس هنگام فعالیت می‌تواند نشانه‌ای باشد که بهتر است بررسی شود. از طرف دیگر، افرادی که سابقه بیماری قلبی دارند نیز به پیگیری منظم نیاز دارند تا وضعیت سلامتشان ارزیابی و روند درمان متناسب با شرایط آن‌ها تنظیم شود. دکتر حدیثه اقتداری، متخصص قلب و عروق در شیراز در حوزه بررسی و پیگیری بیماری‌های قلبی و عروقی فعالیت می‌کنند. مراجعه به متخصص قلب می‌تواند به شناسایی علت علائم، ارزیابی عوامل خطر و انتخاب مسیر مناسب برای بررسی یا درمان کمک کند. چه زمانی بهتر است به متخصص قلب مراجعه کنیم؟ بعضی از مشکلات قلبی با علائم واضحی همراه هستند، اما در برخی موارد نشانه‌ها خفیف‌اند یا به‌تدریج ظاهر می‌شوند. به همین دلیل، توجه به تغییرات بدن و پیگیری به‌موقع اهمیت زیادی دارد. تپش قلب و نامنظمی ضربان احساس کوبیدن قلب، تند شدن ضربان یا نامنظم بودن آن ممکن است در شرایط مختلفی مانند اضطراب، مصرف برخی داروها، اختلالات هورمونی یا مشکلات قلبی دیده شود. اگر تپش قلب تکرار می‌شود، طول می‌کشد یا با سرگیجه و ضعف همراه است، بررسی پزشکی اهمیت دارد. متخصص قلب با توجه به شرح حال، مدت و دفعات تپش و شرایط جسمی فرد تصمیم می‌گیرد چه بررسی‌هایی لازم است. در برخی موارد ممکن است نوار قلب یا ثبت طولانی‌تر ضربان قلب برای روشن شدن علت علائم پیشنهاد شود. فشار خون بالا؛ مشکلی که همیشه علامت ندارد فشار خون بالا یکی از عوامل مهم خطر برای بیماری‌های قلبی، سکته مغزی و آسیب به کلیه‌هاست. نکته مهم این است که بسیاری از افراد با وجود بالا بودن فشار خون، احساس ناخوشایندی ندارند و از مشکل خود مطلع نیستند. اندازه‌گیری صحیح فشار خون و پیگیری مقادیر ثبت‌شده، به‌ویژه در افرادی که سابقه خانوادگی یا عوامل خطر دارند، می‌تواند به تشخیص زودتر کمک کند. در صورت تأیید فشار خون بالا، برنامه کنترل آن با توجه به وضعیت هر فرد تعیین می‌شود. مصرف منظم داروهای تجویزشده، کاهش مصرف نمک، فعالیت بدنی متناسب و اصلاح سبک زندگی از بخش‌های مهم مراقبت هستند. درد قفسه سینه و احساس فشار در سینه درد قفسه سینه همیشه منشأ قلبی ندارد و ممکن است از عضلات، دستگاه گوارش یا علل دیگر ناشی شود؛ بااین‌حال، نباید بدون بررسی آن را بی‌اهمیت دانست. محل درد، مدت آن، ارتباط با فعالیت و علائم همراه، در ارزیابی پزشکی اهمیت دارند. اگر درد یا فشار قفسه سینه ناگهانی، شدید یا مداوم است، به‌خصوص اگر با تنگی نفس، تعریق سرد، تهوع یا انتشار درد به بازو، پشت یا فک همراه باشد، باید فوراً با اورژانس تماس گرفت. در چنین شرایطی نباید منتظر نوبت معمول مطب ماند. تنگی نفس و کاهش تحمل فعالیت نفس‌تنگی هنگام بالا رفتن از پله‌ها، راه رفتن یا انجام فعالیت‌هایی که پیش‌تر به‌راحتی انجام می‌شدند، دلایل گوناگونی دارد. مشکلات قلبی و ریوی، کم‌خونی و برخی شرایط دیگر می‌توانند چنین علامتی ایجاد کنند. اگر تنگی نفس تازه شروع شده، رو به افزایش است یا با ورم پاها و خستگی غیرمعمول همراه شده، ارزیابی پزشکی ضروری است. بررسی علت، پیش از نسبت دادن علامت به کم‌تحرکی یا افزایش سن، کمک می‌کند تصمیم درمانی مناسب‌تری گرفته شود. پیگیری بیماری‌های قلبی؛ چرا استمرار درمان مهم است؟ تشخیص بیماری قلبی معمولاً پایان مسیر مراقبت نیست. در بسیاری از موارد، پیگیری منظم به پزشک کمک می‌کند تغییرات علائم، پاسخ به درمان و وضعیت عوامل خطر را بررسی کند. بیماری عروق کرونر و گرفتگی رگ‌های قلب عروق کرونر خون موردنیاز عضله قلب را تأمین می‌کنند. تنگ شدن این عروق می‌تواند باعث درد یا فشار قفسه سینه، به‌ویژه هنگام فعالیت، شود و در شرایط جدی‌تر خطر سکته قلبی را افزایش دهد. ارزیابی احتمال بیماری عروق کرونر به عواملی مانند علائم، سن، سابقه خانوادگی، فشار خون، چربی خون، دیابت و مصرف دخانیات بستگی دارد. بسته به شرایط بیمار، پزشک ممکن است بررسی‌های تکمیلی را پیشنهاد کند. آنژیوگرافی نیز در موارد مشخص و بر اساس ارزیابی بالینی برای بررسی عروق قلب به کار می‌رود. آریتمی و اختلالات ریتم قلب آریتمی به اختلال در سرعت یا نظم ضربان قلب گفته می‌شود. همه انواع آریتمی خطر یکسانی ندارند؛ بعضی از آن‌ها نیازمند پیگیری ساده‌تر هستند و برخی دیگر به بررسی و درمان تخصصی نیاز دارند. تشخیص نوع اختلال اهمیت زیادی دارد، زیرا انتخاب روش درمان به نوع آریتمی، علائم، بیماری‌های همراه و خطرات احتمالی وابسته است. گاهی دارو کافی است و در شرایط خاص ممکن است روش‌هایی مانند ابلیشن مطرح شوند. نارسایی قلبی و مراقبت بلندمدت نارسایی قلبی به این معناست که قلب نمی‌تواند خون را به شکل موردنیاز بدن پمپاژ کند یا عملکرد آن با محدودیت همراه شده است. تنگی نفس، ورم مچ پا، خستگی و کاهش توان انجام فعالیت از نشانه‌هایی هستند که ممکن است در این بیماری دیده شوند. افراد مبتلا به نارسایی قلبی به پیگیری منظم نیاز دارند. تنظیم داروها، توجه به تغییرات وزن و ورم، رعایت توصیه‌های تغذیه‌ای و اطلاع دادن علائم تازه به پزشک، بخش مهمی از مراقبت محسوب می‌شود. افزایش ناگهانی تنگی نفس یا ورم قابل‌توجه به بررسی سریع نیاز دارد. چه بررسی‌هایی ممکن است در ارزیابی قلب لازم باشد؟ نوع بررسی به علائم و سابقه پزشکی فرد بستگی دارد و برای همه مراجعه‌کنندگان یکسان نیست. پزشک ابتدا درباره نشانه‌ها، بیماری‌های قبلی، داروهای مصرفی و سابقه خانوادگی سؤال می‌کند و سپس بر اساس یافته‌ها، آزمایش یا بررسی تکمیلی را انتخاب می‌کند. برخی از بررسی‌های رایج عبارت‌اند از: نوار قلب: برای ثبت فعالیت الکتریکی قلب و کمک به بررسی ریتم و برخی تغییرات قلبی. اکوکاردیوگرافی: برای ارزیابی ساختار قلب، عملکرد پمپاژ و وضعیت دریچه‌ها. هولتر قلب: برای ثبت ضربان قلب در یک بازه طولانی‌تر، به‌خصوص زمانی که علائم به‌صورت متناوب رخ می‌دهند. تست ورزش: در موارد مناسب برای ارزیابی واکنش قلب به فعالیت بدنی. آزمایش خون: برای بررسی عوامل مرتبط با سلامت قلب، از جمله چربی خون و قند خون، در صورت نیاز. هیچ‌یک از این بررسی‌ها به‌تنهایی برای همه افراد ضروری نیست. انتخاب آن‌ها باید بر اساس شرایط فرد و نظر پزشک انجام شود. برای مراجعه به متخصص قلب چه اطلاعاتی همراه داشته باشیم؟ آماده کردن چند مورد پیش از مراجعه می‌تواند به استفاده بهتر از زمان ویزیت کمک کند: - فهرست داروهایی که در حال حاضر مصرف می‌کنید، همراه با مقدار مصرف. - نتیجه نوار قلب، اکو، آزمایش خون یا بررسی‌های قبلی، در صورت وجود. - یادداشت زمان شروع علائم، دفعات تکرار و شرایطی که آن‌ها را تشدید می‌کند. - سابقه بیماری‌هایی مانند فشار خون بالا، دیابت، چربی خون یا بیماری قلبی در خودتان و خانواده. - پرسش‌هایی که درباره علائم، داروها یا ادامه درمان دارید. اگر دستگاه فشارسنج در اختیار دارید، ثبت فشار خون در زمان‌های مختلف می‌تواند اطلاعات مفیدی در اختیار پزشک قرار دهد؛ البته اندازه‌گیری باید با روش صحیح انجام شود و جایگزین ارزیابی پزشکی نیست. نقش سبک زندگی در حفظ سلامت قلب مراقبت از قلب تنها به مراجعه به پزشک یا مصرف دارو محدود نمی‌شود. عادت‌های روزمره نیز در کاهش خطر بیماری‌های قلبی نقش دارند. داشتن فعالیت بدنی متناسب با وضعیت سلامت، تغذیه متعادل، محدود کردن نمک، پرهیز از دخانیات، خواب کافی و کنترل وزن از توصیه‌های عمومی برای حفظ سلامت قلب هستند. افرادی که بیماری قلبی شناخته‌شده دارند، پیش از شروع ورزش سنگین یا تغییر جدی در برنامه فعالیت خود بهتر است با پزشک مشورت کنند. همچنین داروهای قلبی را نباید خودسرانه قطع یا مقدار آن‌ها را تغییر داد؛ حتی اگر علائم بهبود پیدا کرده باشند. دکتر حدیثه اقتداری، متخصص قلب و عروق در شیراز اگر با تپش قلب، فشار خون بالا، درد قفسه سینه، تنگی نفس یا سابقه بیماری قلبی روبه‌رو هستید، انتخاب زمان مناسب برای ارزیابی پزشکی اهمیت دارد. مراجعه به متخصص قلب می‌تواند به بررسی دقیق‌تر شرایط، مشخص شدن نیاز به آزمایش‌های تکمیلی و برنامه‌ریزی برای پیگیری کمک کند.