دکتر مسرور بابائیان

دکتر مسرور بابائیان فوق تخصص آلرژی و ایمنی‌شناسی بالینی در شیراز، در زمینه تشخیص و درمان بیماری‌های آلرژیک و اختلالات مرتبط با سیستم ایمنی فعالیت می‌کنند. این حوزه تنها به درمان حساسیت‌های فصلی محدود نمی‌شود، بلکه بیماری‌هایی مانند آسم آلرژیک، اگزما، کهیر مزمن، آلرژی‌های غذایی، حساسیت به داروها، واکنش به نیش حشرات و برخی اختلالات نقص ایمنی نیز در حیطه بررسی این تخصص قرار می‌گیرند. «حساسیت دارم، ولی چیز مهمی نیست!» این جمله‌ای است که بسیاری از افراد بارها آن را تکرار کرده‌اند. عطسه‌های مداوم، آبریزش بینی در فصل‌های خاص، خارش پوست، کهیر، خس‌خس سینه یا حتی سرفه‌های طولانی‌مدت، معمولاً آن‌قدر عادی به نظر می‌رسند که بسیاری از افراد سال‌ها بدون بررسی تخصصی با آن‌ها زندگی می‌کنند. در حالی که آلرژی تنها یک واکنش ساده نیست؛ بلکه پاسخی از سوی سیستم ایمنی بدن است که در برخی افراد نسبت به موادی کاملاً بی‌ضرر، واکنشی بیش از حد نشان می‌دهد. شناخت علت این واکنش‌ها، نخستین قدم برای کنترل علائم و جلوگیری از پیشرفت بیماری است. یکی از نکات مهم درباره بیماری‌های آلرژیک این است که علائم آن‌ها ممکن است با بیماری‌های دیگر اشتباه گرفته شوند. برای مثال، فردی که ماه‌ها دچار گرفتگی بینی است، تصور می‌کند سرماخورده است؛ یا کودکی که سرفه‌های شبانه دارد، ممکن است در واقع به آسم آلرژیک مبتلا باشد، نه یک عفونت ساده تنفسی. به همین دلیل، تشخیص دقیق اهمیت زیادی دارد و از مصرف داروهای غیرضروری یا درمان‌های نادرست جلوگیری می‌کند. سیستم ایمنی بدن وظیفه دفاع در برابر ویروس‌ها، باکتری‌ها و عوامل بیماری‌زا را بر عهده دارد، اما گاهی این سیستم تعادل خود را از دست می‌دهد. در برخی افراد، بدن به گرده گیاهان، گردوغبار، موی حیوانات، برخی مواد غذایی یا داروها واکنشی نشان می‌دهد که می‌تواند از عطسه و خارش ساده تا واکنش‌های شدید آلرژیک متغیر باشد. در چنین شرایطی، شناسایی عامل محرک و آموزش راه‌های پیشگیری، بخش مهمی از درمان محسوب می‌شود. از سوی دیگر، همه مشکلات سیستم ایمنی به آلرژی ختم نمی‌شوند. برخی افراد به دلیل نقص عملکرد سیستم ایمنی، دچار عفونت‌های مکرر، دیر خوب شدن زخم‌ها یا بیماری‌های خاص می‌شوند که نیاز به بررسی تخصصی دارند. ارزیابی این بیماران معمولاً با بررسی سابقه پزشکی، معاینه بالینی، آزمایش‌های تخصصی و در صورت نیاز، تست‌های آلرژی انجام می‌شود تا علت اصلی مشکل مشخص شود. درمان بیماری‌های آلرژیک نیز برای همه بیماران یکسان نیست. گاهی تنها با دوری از عامل حساسیت‌زا و اصلاح محیط زندگی، علائم به میزان قابل توجهی کاهش پیدا می‌کند. در برخی موارد، دارودرمانی یا ایمونوتراپی (واکسن آلرژی) می‌تواند به کنترل بهتر بیماری کمک کند. انتخاب روش درمان، به نوع بیماری، شدت علائم، سن بیمار و شرایط جسمانی او بستگی دارد و پس از بررسی دقیق انجام می‌شود. نکته‌ای که بسیاری از بیماران از آن غافل هستند، نقش سبک زندگی در کنترل آلرژی است. کاهش تماس با مواد حساسیت‌زا، رعایت بهداشت محیط، استفاده صحیح از داروها، ترک سیگار، کنترل رطوبت منزل و توجه به تغذیه، همگی می‌توانند در کاهش دفعات عود علائم مؤثر باشند. به همین دلیل، درمان موفق تنها به نسخه دارویی محدود نمی‌شود و همکاری بیمار در اجرای توصیه‌های پزشکی نقش مهمی در نتیجه درمان دارد. سلامت سیستم ایمنی، نقش اساسی در حفظ سلامت عمومی بدن دارد. اگر علائمی مانند عطسه‌های مداوم، گرفتگی بینی، سرفه‌های طولانی، کهیر، خارش پوست یا واکنش‌های غیرعادی پس از مصرف غذا یا دارو را تجربه می‌کنید، بررسی تخصصی می‌تواند علت اصلی را مشخص کرده و از تکرار یا تشدید این مشکلات در آینده جلوگیری کند.