دکتر رضا عندلیبی

حرکت بدون درد، یکی از مهم‌ترین عواملی است که کیفیت زندگی را حفظ می‌کند. بسیاری از فعالیت‌های روزمره مانند راه رفتن، بالا رفتن از پله‌ها، ورزش کردن، کار کردن یا حتی نشستن طولانی‌مدت، به سلامت استخوان‌ها، مفاصل، عضلات و رباط‌ها وابسته هستند. زمانی که درد، محدودیت حرکتی یا آسیب‌های اسکلتی و عضلانی ایجاد می‌شوند، انجام ساده‌ترین کارهای روزانه نیز دشوار خواهد شد. مراجعه به متخصص ارتوپدی در چنین شرایطی می‌تواند به تشخیص علت اصلی مشکل و انتخاب مناسب‌ترین روش درمان کمک کند تا بیمار هرچه سریع‌تر به فعالیت عادی خود بازگردد. دکتر رضا عندلیبی متخصص ارتوپدی در شهر شیراز در زمینه تشخیص و درمان بیماری‌ها و آسیب‌های استخوان، مفاصل، عضلات، رباط‌ها و تاندون‌ها فعالیت می‌کنند. مطب ایشان در بلوار زند، ساختمان پزشکان کیمیا قرار دارد. یکی از ویژگی‌های بیماری‌های ارتوپدی این است که همیشه با یک شکستگی یا آسیب شدید آغاز نمی‌شوند. بسیاری از بیماران به دلیل درد تدریجی زانو، شانه، لگن یا ستون فقرات مراجعه می‌کنند؛ دردهایی که ممکن است در ابتدا تنها هنگام فعالیت احساس شوند اما به مرور زمان حتی در زمان استراحت نیز ادامه پیدا کنند. این علائم می‌توانند ناشی از آرتروز، التهاب تاندون‌ها، آسیب‌های ورزشی، ساییدگی مفاصل یا مشکلات ستون فقرات باشند و هرکدام نیاز به بررسی تخصصی دارند. در اولین ویزیت، پزشک علاوه بر معاینه دقیق، درباره نحوه شروع درد، سابقه آسیب‌دیدگی، شغل، فعالیت‌های روزانه و بیماری‌های زمینه‌ای سؤال می‌کند. در صورت نیاز، تصویربرداری‌هایی مانند رادیوگرافی، MRI یا سی‌تی‌اسکن درخواست می‌شود تا علت دقیق مشکل مشخص شود. تشخیص صحیح اهمیت زیادی دارد، زیرا بسیاری از دردهای استخوانی و مفصلی علائم مشابهی دارند اما روش درمان آن‌ها کاملاً متفاوت است. بسیاری از افراد تصور می‌کنند مراجعه به متخصص ارتوپدی به معنای نیاز قطعی به جراحی است، در حالی که در بخش قابل توجهی از بیماران، درمان بدون عمل جراحی امکان‌پذیر است. دارودرمانی، فیزیوتراپی، تمرینات اصلاحی، کاهش یا اصلاح فعالیت‌های آسیب‌زا، استفاده از وسایل کمکی و تزریقات داخل مفصلی، از جمله روش‌هایی هستند که بسته به شرایط بیمار می‌توانند به کاهش درد و بهبود عملکرد مفصل کمک کنند. تنها زمانی که آسیب شدید باشد یا درمان‌های غیرجراحی نتیجه مطلوب نداشته باشند، جراحی به‌عنوان یکی از گزینه‌های درمانی مطرح می‌شود. آرتروز از شایع‌ترین بیماری‌هایی است که افراد میانسال و سالمند با آن مواجه می‌شوند. این بیماری به دلیل فرسایش تدریجی غضروف مفصل ایجاد می‌شود و معمولاً با درد، خشکی مفصل، کاهش دامنه حرکتی و گاهی تورم همراه است. اگرچه آرتروز به‌طور کامل قابل درمان نیست، اما با تشخیص زودهنگام، اصلاح سبک زندگی، کاهش وزن، ورزش‌های مناسب و درمان‌های تخصصی می‌توان روند پیشرفت آن را کند کرد و کیفیت زندگی بیمار را بهبود بخشید. آسیب‌های ورزشی نیز بخش مهمی از مراجعات به متخصص ارتوپدی را تشکیل می‌دهند. پارگی رباط صلیبی، آسیب منیسک زانو، کشیدگی عضلات، دررفتگی مفاصل، شکستگی‌های ناشی از ورزش و آسیب تاندون‌ها، از جمله مشکلاتی هستند که در ورزشکاران حرفه‌ای و حتی افرادی که به‌صورت تفریحی ورزش می‌کنند دیده می‌شود. درمان صحیح و انجام برنامه توانبخشی مناسب، نقش مهمی در بازگشت ایمن فرد به فعالیت ورزشی دارد و از آسیب مجدد جلوگیری می‌کند. شکستگی استخوان‌ها نیز بسته به محل آسیب، سن بیمار و نوع شکستگی، نیازمند درمان‌های متفاوتی هستند. برخی شکستگی‌ها تنها با گچ‌گیری یا آتل درمان می‌شوند، در حالی که برخی دیگر برای حفظ عملکرد طبیعی اندام به جراحی نیاز دارند. همچنین پس از درمان شکستگی، انجام تمرینات توانبخشی برای بازگشت دامنه حرکتی و قدرت عضلات اهمیت زیادی دارد. سلامت استخوان‌ها تنها به درمان آسیب‌ها محدود نمی‌شود. دریافت کافی کلسیم و ویتامین D، فعالیت بدنی منظم، حفظ وزن مناسب، پیشگیری از زمین خوردن در سالمندان و درمان پوکی استخوان، از جمله اقداماتی هستند که می‌توانند خطر شکستگی‌ها و بیماری‌های اسکلتی را کاهش دهند. همچنین در صورت تداوم درد مفاصل، کاهش توانایی حرکت یا تغییر شکل اندام‌ها، بهتر است مراجعه به متخصص به تعویق انداخته نشود؛ زیرا درمان زودهنگام معمولاً نتایج بهتری به همراه خواهد داشت.